Ф.7.11.-12

 

М.ӘУЕЗОВ АТЫНДАҒЫ ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚСТАН МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ

 

ФИЛОЛОГИЯ ИНСТИТУТЫ

 

       «Мектепке дейінгі және бастауыш оқыту теориясы мен әдістемесі»  кафедрасы

 

 

                                                                                                                                                        

 

                          КУРС БАҒДАРЛАМАСЫ  ( СИЛЛАБУС)   

 

«Дүниетануды оқыту теориясы мен технологиясы» пәні бойынша

050102-«Бастауыш оқыту педагогикасы мен әдістемесі» мамандығы

Оқу түрі: күндізгі   

Курс :______________________________________3

Семестр:  __________________________________5

Кредит саны :_______________________________3

Дәріс:  _____________________________________30 сағат

Практикалық сабақ:__________________________-

Лабораториялық сабақ:________________________15 сағат

Оқытушымен студенттердің өзіндік жұмысы_____45сағат (22,5ауд.+22,5 ауд.т)

Студенттердің өзіндік жұмысы:_________________45сағат

Аралық бақылау саны :_________________________2

Қорытынды бақылау түрі __емтихан

 

 

 

                                                    Шымкент-2009 ж

Курс бағдарламасы Қазақстан Республикасының жалпы білім беру  стандартына сай (МС.Астана,2005) және Абай атындағы ҚҰПУ даярланған 22.06.2006 жылы  ҚР Білім және Ғылым министрлігінің бұйрығымен бекітілген типтік бағдарлама негізінде және және М.Әуезов атындағы ОҚМУ-нің оқу процесін кредитті технология бойынша студенттерді оқытуға арналған әдістемелік ұсыныстар негізінде құрастырылған.

 

     Құрастырған б.ғ.к.,доц.м.а._________________Сихимбаева С.М.

 

     Курс бағдарламасы кафедра мәжілісінде қаралған  

 

     Хаттама  №     «     » 08. 200   жыл

 

      Кафедра меңгерушісі п.ғ.д., доцент _______________Искакова Л.Т.

 

    Институттың әдістемелік комиссиясы мақұлдаған

 

    Филология институты «     »      .    200   ,  Хаттама  №

 

    ФИОӘК төрайымы  п.ғ.к.____________________Тұрмаханова С.Ә.

 

    Институт администраторы____________________Усупова Б.М.

 

 

1.Лектор: Сихымбаева С.М.                     жұмыс сымтетігі  22-10-33   

Аудитория 425 (8- ғимарат) жұмыс уақыты_________ден_______________дейін    

2. Сабақ  өту мерзімі мен орны____________________

3. Курсты оқытудың өзектілігі  мен  қажеттілігі.

    050102- ,, Педагогика және бастауыш оқыту әдістемесі,, мамандығы бойынша мамандар     дайындау мақсаты  бастаауыш мұғалімдерінің жоғары кәсіби біліктілігін қалыптастыру

 3.1.Курстың  мақсаты:

      Курстың мақсаты:мектептегі дүниетану пәнінің білімділік және тәрбиелік мүмкіндігін ашып көрсету.Қоршаған ортаны оқыту процесінде барлық табиғат құраушы элементтер және құбылыстар, олардың бір-бірімен үйлесімділігін жете білу,экологиялық тәрбие беру.

     Курстың міндеттері:

-         Студентерге табиғат әлемінің біртұтастығын үйрету әдістемесі

-         Табиғатты құраушы элементтерді жан-жақты зерттеу, олардың құрылысын, көп түрлілігін, тіршілік әрекетін, таралуын және экологиясын түсіндіру.

-         Табиғат элементтерін  қорғау жұмыстарын ұйымдастыруды үйрету.

-         Табиғат зерттеушілермен оның әдістемесінің даму кезеңдерін үйрету.

-         Дүниетану пәнін оқыту  әдіс-тәсілдерін, оқу-тәрбие процесін ұйымдастыру жолдарын үйрету

  3.2 Курс мазмұны:

       Кіріспе. Дүниетануды оқыту әдістемесі ғылымының даму кезеңдері.Табиғатты танып –білу әдістемесін дамытуға үлес қосқан ғалым –методистердің еңбектері. Сабақ түрлері, сабақ құрылымы, сабақ мақсаттарын талдау. Оқу-тәрбие процесінің ұйымдастыру жолдары. Сабақтан тыс  ұйымдастырылатын жұмыс түрлері, олардың эффектісі. Материлдық база, олардың классификациясы. Шағын комплектелі мектептегі оқу процесін ұйымдастыру ерекшелігі.

 4. Курс пререквизиті ( курсты оқып үйрету үшін студент нені білу керек)

   Табиғатты құраушы өлі және тірі табиғи  элементтердің түрлерін. Өсімдіктердің түрлері,      олардың маңызы, көптүрлілігін. Жануарлардың түрлері, олардың табиғаттағы орны, құрылысын, маңызын, экологиясын білу керек. Географиялық ұғымдарды, өлкетану жолдары мен түрлерін білу керек. Ауа, су, топырақ құрылымдары,олардың  қасиеттерін білу керек.

5. Курс постреквизиті ( курсты меңгерген студент нені біліп ,іске асыра алуы қажет)

    Табиғат, табиғат құраушы элементтердің бір- бірімен  үйлесімділігін, табиғи құбылыстарының түрлері мен заңдылықтарын  ажырата  біледі. Географиялық аспаптармен, лабораториялық құралдармен  жұмыс істеу дағдысын біледі. Оқу-тәрбие процесіндегі оқу формалырын ұйымдастыру түрлерін олардың әдістерін меңгереді. Экологиялық тәрбие  түрлерін  үйрету жолдарын біледі.Сабақтан тыс ұйымдастырылатын оқу түрлерін,ұйымдастыру жолдарын біледі. Сабақта қажетті көрнекіліктер классификациясын, көрнекіліктерді қолдан даярлау әдістемесін меңгереді. Шағын комплектелі мектептегі оқу процесін ұйымдастыру ерекшелігін,оны жүргізу әдістерін меңгереді.

6. Оқу жұмысының бағдарламасынан көшірме

Семестр

Кредит саны

Сабақ түрлері

 

Барлығы

 

Бақылау түрі

Байланыс сағаттары

 

Лекция

Практикалық

 (семинар) сабақтары

Лабора

торлық сабақ

ОСӨЖ

 

СӨЖ

5

3

30

-

15

45

45

135

емтихан

 

7.      Пән мазмұны

7.1 Лекцияның КТЖ (Лекция сабағының күнтізбелік-тақырыптық жоспары

Лекция  сабақтар саны   30 сағат

Тобы: ФИ-07-13к

 

№

күні

 

Модуль мен лекция сабақтар реті мен тақырыптары

Лекция

ны өткізу түрі

ТОҚ және студент

терді белсен

діру әдістері

Студенттер меңгеретін білім мен білік

 

1

 

Модуль 1. Дүниетануды оқыту теориясы мен технологиясы пәнінің мақсаты мен міндеті. «ДОТмТ» пәнінің зерттеу әдістері, басқа ғылымдармен байланысы.

Кіріспе -лекция

Оқулықтар,

сызба-кесте

Пән мазмұны оның мақсаты мен міндеттері, басқа ғылымдармен байланысы негізгі компоненттерін

2

 

Жаратылыстану пәнінің негізгі бағыты және даму тарихы, кезеңдері. XVIII ғасыр-жарат. Пәнінің оқу пәні ретінде енгізілуі. Академик В.Ф.Зуев- жарат. әдіст. негізін салушы, еңбектері, XIX ғасырдағы   А.Я.Гердтің жарат. пәнін оқыту әдістемесі бағытындағы еңбектері.

        Ақпаратты лекция

слайд материал

дары,

кодоскоп,

суреттер,

кітаптары

Ғылымның даму кезеңдері,дамуына үлес қосқан зерттеуші –методист ғалымдардың  идеяларын, еңбектерін талдай білу.

3

 

Кеңес дәуірі. Б.Е.Райков,

К.П. Ягодовскийдің әдістемелік еңбектері.

Қазіргі кезеңдегі дамуы. М.Н.Скаткин жарат. пәнін оқыту әдістемесі бағытындағы еңбектері

 

Ақпарат-лекция

Буклет,

альбом,

шығарма

лары,

суреттері.

Кеңес кезеңі дамуына үлес қосқан еңбектер мен жаңа идеялардың талдамасын меңгереді

4

 

ҚР-ның ғалым әдіскерлері- Қ.А.Аймағамбетова, К.Жүнісова, т.б. еңбектері.

Проблемалы лекция

Оқу құралдары, еңбектері,

сызба кесте, бағдарлама

ҚР-ның ғалым әдіскерлерінің еңбектері мен идеяларын талдау

5

 

Дүниетану пәнінің мазмұны, құрылымы, ерекшелігі

 

Проблемалық

Слайд,

Буклет

Дүниетану пәнінің мазмұны, құрылымы мен  оның ерекшелігін білу

6

 

Оқу пәнінің мазмұнындағы негізгі принциптер: жүйелілігі, ғылыми лығы, түсініктілігі, дәйектілігі.

Ақпарат.

Сызба кесте, оқулық

Оқу пәнінің мазмұнын негізгі принциптері мен басқа пәндерден ерекшеліктерін меңгеру.

7

 

Оқушыларды жан-жақты тәрбиелеудегі оның тұлғалық қасиеттерін дамытудағы оқу пәнінің ролі.

проблем

Сызба кесте, жинақтама

Баланың тұлғалық қасиеттерін дамытудағы оқу пәнінің ролін.

8

 

Пәннің тәрбиелік мүмкіндіктері: дүниетанымдық, эстетикалық, экологиялық мәдениетке тәрбиелеу.

ақпарат

Сызба-кесте, түрлі жинақтама

Пәннің тәрбиелік мүмкіндіктерін көрсете білу.

9    

 

Оқушының пәндік компитент тілігін (құзіреттілігін) қалыптас- тыру.

Пәннің мазмұнына байланысты  дүниетанымдық ұғымдар мен көзқарасты қалыптастыру жолдары. Дүниетанымдық білімнің маңызы, оны күнделікті өмірде қажеттілігі, әр түрлі құбылыстар аралығындағы байланысты көруге, білім біртұтастығын қалыптастыру негізінде оның маңыздылығын көрсету.

проблемалық

Буклет.

Сабақ жоспары үлгілері.

 

Пәннің мазмұнына байланысты  дүниетанымдық ұғымдар мен көзқарасты қалыптастыру жолдарын үйренеді

10

 

Оқушыда ақпараттық мәдениет, өз бетімен жұмыс істей білу, ойлай білу қабілетін қалыптастыру

 

проблемалы

Интерактив. тақта, слайдтар. Тірек -сызба

Баланың ақпарат тық, өз бетімен жұмыс істей білу, ойлай білу қабіле тін қалыптастыру жолдарын меңг.

11

 

Білімнің білік пен дағдыға айналуы

проблемалы

Интерактив. тақта, слайдтар. Тірек -сызба

Білімнің білік пен дағдыға айналуы кезеңдерін меңг.

12

 

Оқыту әдістері. Олардың классификациясы.

Ақпараттық

Ашық сабақ үлгілері, «оқыту әдістері ің классифи

кациясы» кесте

Дүниетану пәнін оқыту әдістері мен тәсілдерін, оларды үйлесімді қолдану жолдарын.

13

 

Оқыту әдістерінің түрлері, оған қойылатын талаптар

кіріспе

Ашық сабақ үлгілері,

сызба- кесте

Оқыту әдістерінің түрлерін меңгеру жолдары

14

 

Оқытудың әдістемелік тәсілдерін тиімді таңдау жолдары.

проблемалық

Түрлі шығармалар үлгілері, ашық сабақ үлгілері

Әдістемелік тәсілдер және  тиімді таңдау жолдарын.

15

 

Оқыту технологиялары, оларды тиімді таңдау және пайдалану жолдары.

Проблем.

Ашық сабақ үлгілері

Оқытуды жаңа техн. жұмыс істеу. әдістемелік тәсілдерін тиімді таңдау жолдары.

16

 

Модуль 2. Оқыту нысандары, сабақ түрлері, оған қойылатын талаптар.

Оқыту нысандары, оған қойылатын жалпы талаптар

Ақпарат лекция

Буклет,

ашық сабақ үлгілері,

кассета.

Дүниетану пәнін оқытуды ұйым дастыру түрлерін.

 

17

 

Дәстүрлі сабақтар, олардың ерекшелігі. Сабақ-мектептегі оқу процесін ұйымдастырудағы негізгі формасы. Сабаққа қойылатын талаптар

Пробле.

Ашық сабақ үлгілері

Сабаққа қойылатын талаптар мен мұғалімнің сабаққа даярлану әдістемесін

18

 

Сабақ типтері. Сабақ типтері: кіріспе, қорытынды, топсеруен, сарамандық, зертханалық, аралас, заттық, олардың ерекшеліктері.

 

Проблем.

Сызба кесте

Сабақ типтерін және, олардың ерекшеліктерін

19

 

Аралас сабақ типі және оны ұйымдастыру технологиясы Мұғалімнің сабаққа дайындығы.

 

 

 

Проблем.

Сызба кесте

мұғалімнің сабаққа даярлану әдістемесін

 

20

 

Заттық сабақтар және оны ұйымдастыру технологиясы. Оның ерекшелігі.

 

 

 

 

Проблем.

Сызба кесте,

Заттық сабақтарды жүргізу әдістемесін

21

 

Топсеруен (табиғатқа, туып өскен өлкеге, қалаға, ауылға, музейге, фермаға, жылыжайға, топсеруен жасау) сабағы және оны ұйымдастыру технологиясы.

Пробл.

көркем суреттер,

сабақ жоспары

Топсеруен

ұйымдастыру технологиясын үйренеді.

22

 

Дәстүрлі емес сабақтар түрлері: ойын, пікірталас, т.б. сабақ түрлері, олардың маңызы, өткізу технологиясы.

Пробл.

Сабақ үлгілері, слайдтар

Дәстүрлі емес сабақтар түрлер інің ерекшелігін, ұйымдастыру әдістемесін

23

 

Материалдық база және оның маңызы. Сабақ көрнекілігі.

 

Ақпарат

Көрнекі құралдар үлгілері, сызба -кесте

Көрнекілік құралдарын  комплексті қолдану әдістемесін

24

 

Оқушылардың білімін пайдалана отырып, тірі табиғат мүйісінде, мектеп жанындағы учаскеде, мектеп бөлмесіндегі тапсырмалар, тәжіри белер, бақылаулар жүргізу, оларды жинақтау, қорытындылау

Пробл.

Макеттері, суреттері

Тірі табиғат мүйісінде, мектеп жанындағы учаскеде тапсыр малар, тәжіри белер, бақылаулар жүргізу әдіс темесін.

25

 

Пәннің мазмұнына байланысты жеке,топпен, сыныпппен өткізілетін жұмыс түрлері, оларды өткізудің әдістемесі

Шығармашылық

Проектісі, суреттер, үлгілері

Жеке,топпен, сыныпппен өткізілетін жұмыс түрлері, оларды өткізудің әдістемесі

26

 

Бөлме өсімдіктері-тірі табиғат бұрышын және ондағы жұмыстарды ұйымдастыру

Ақпарат

Кодоскоп, интер.

тақта.

тірі табиғат бұрышындағы жұмыстарды ұйымдастыру әдістемесін

27

 

Географиялық алаң және онда жеке немесе топқа тапсырмалар

Проблемалық

Видео материал

дар,сабақ үлгілері

Географиялық алаңда орындалатын тапсырмалар жүйесін

28

 

Тәжірибе алаңын ұйымдастыру технологиясы. Көрнекіліктерді кешенді түрде пайдалану мүмкіндіктері

Шығармашыл.

Сабақ үлгілері.

Көрнекіліктерді кешенді түрде пайдалану мүмкіндіктерін

29

 

Оқушы білім-білігі, дағдысын тексерудің жолдары.

Бағалауға қойылатын қазіргі кездегі критерийлер. Оқушы білім-білік, дағдысын тексерудің әр түрлі жолдары: сөздік, сызықтық диктанттар, сигналды карточкалар, кесте, мылқау суреттер. Оларды пайдалаудың жолдары.

Проблемалық

Сабақ үлгілері

Оқушы білім-білігі, дағдысын тексерудің жолдарын, оған қойылатын талаптарын меңгереді

 

30

 

Кіші копплектілі мектептерде оқыту ерекшеліктері.

Кіші комплекті мектептерде оқитын оқушылардың ерекшеліктері. Сабақ ерекшелігі. Өзіндік жұмыстарды ұйымдастыру ерекшеліктері.

Пробл.

Слайд,

Буклет

Кіші комплекті мектептердің ерекшеліктері, сабақ,өзіндік жұмыстарды жүр гізу жолдарын.

 

 

7.3 . Лабораториялық сабақтың КТЖ (лабораториялық сабақтың күнтізбелік-тақырыптық жоспары

Лабораториялық  сабақ саны   15 сағат

 

№

Күні

Модуль реті, атауы және сабақтың тақырыбы

 Лаб. саб. өту түрі және әдістері

Бақылау түрі

Студент меңгеретін білім мен білік

 

1

 

Модуль 1. . Пән мазмұны. 

Жаратылыстану пәнінің негізгі бағыты және даму тарихын оқыту.

Жаңа бағдарлама мен оқулықтар, оқу-әдістемелік кешендері, олардың ролі, маңызы.

сарамандық, талдау

Ауызша сұрау

 Жаңа бағдарлама мен оқулықтар, оқу-әдістемелік кешендердің құрылымын, ерекшелігін талдай білу.

2

 

Дүниетану пәнінің мазмұнының ерекшелігі: өлі табиғат пен тірі табиғат байланысы; адамның органикалық дүниедегі орны, адамның қоғамдағы, отбасындағы орны, қоғамдағы байланыстар.

сарамандық,

талдау

Эссе

Дүниетану материалдарын іріктеу принцип

терін меңгеру

3

 

Оқушыларды жан-жақты тәрбие леудегі оның тұлғалық қасиет терін дамытудағы оқу пәнінің мазмұнындағы мүмкіндіктерін көрсету.

 

талдау жасау

Жазбаш.

Баланың тұлғалық қасиеттерін дамытудағы оқу пәнінің ролін.

4

 

Шығармашылық, сын тұрғысынан ойлай білу, әр түрлі жұмыс нысан дарын ұйымдастыра отырып, дүниетанымдық ұғымды қалып тастыру: сезімдік, логикалық, абстрактылы ойлауға бағыттау

сарамандық

Жазбаша

Дүниетанымдық ұғымды қалып тастыру: сезімдік, логикалық, абстрактылы ойлау жолдарын меңгеру

5

 

Алғашқы ұғымдардың біртіндеп ұғымдар жүйесіне ауысуын қалыптастыру

 

 

Ұғымдар жүйесін түзу

жазбаша

Алғашқы ұғымдар дың біртіндеп ұғым дар жүйесіне ауысу жолдарын меңгеру.

6

 

Оқыту әдістері мен тәсілдерін тиімді таңдау

Сабақ жоспарын түзу

жазбаша

Оқыту әдістері мен тәсілдерін таңдау және үйлесімді қолдану жолдарын меңгеру

7

 

Оқыту технологиялары, оларды пайдалану жолдары.

 

Сабақ жоспары

жазбаша

Оқыту технология ларының ерекше ліктерін меңгеру

8

 

Модуль2. Оқыту нысандары, сабақ түрлері, оған қойылатын талаптар.

Дәстүрлі сабақтар, олардың ерек шелігі. Сабақ құрылымы

 

Сабақ құрылымын талдау

Жазбаша

Дәстүрлі сабақ принциптерін, сабақтың құрылымын меңгеру.

9

 

Сабақ типтері: топсеруен, зертханалық, аралас, заттық, олардың ерекшеліктері

Сабақ жоспар.  даярлау

жазбаша

Сабақ типтерінің бір-бірінен айырмашы лығы мен ұйымдас тыру әдістемесін

10

 

Дәстүрлі емес сабақ түрлері: ойын, пікірталас, т.б. сабақ түрлері, олардың маңызы, өткізу әдістемесі.

 

 

Сабақ жоспарын

жазбаша

Дәстүрлі емес сабақ түрлерінің құрылымын

11

 

Оқушылардың білімін пайдалана отырып, тірі табиғат мүйісінде, мектеп жанындағы учаскеде орындалатын тапсырмалар, тәжірибелер, бақылаулар жүргізу.

 

сарамандық

жазбаша

тірі табиғат мүйісінде, мектеп жанындағы учаскеде тапсырмалар, тәжірибелер, бақылаулар жүргізу

12

 

Жеке, топпен, сыныппен өткізілетін жұмыс түрлері

Сараманд.

Жазбаша

Сыныптан тыс жұмыстар түрлері ж/е оларды ұйым дастыру әдіс. Меңгереді.

13

 

Көрнекіліктерді кешенді түрде пайдалану мүмкіндіктері. Техникалық құралдармен жұмыс

сарамандық

жазбаша

 

14

 

Бағалауға қойылатын критерий лер, оларды жүйелі түрде есепке алудың тиімділігі.

 

Сарамандық

жазбаша

Оқушы білім-білік, дағдысын тексеру дің әр түрлі жолдарын

15

 

Кіші комплектілі мектептерге арналған бағдарламалар. Сабақ түрлері.

 

Сабақ жоспарын түзу

Жазбаша

Кіші комплекті мек тептерде сабақ пен өзіндік жұмыстарды жүргізу жолдарын.

 

 

7.4. СӨЖ-на  арналган  тапсырмалар

№

Модуль бойынша СӨЖ тақырыптары мен мазмұны

СӨЖ тапсырмалары

Ұсын.

әдеб.

Бақыл. түрі

Тапсыр  мерз.

1

Модуль 1.  «ДОТмТ» пәнінің зерттеу әдістері, басқа ғылымдармен байланысы. «ДОТмТ» оқу пәні. Оның негізгі компоненттері.

 Оқу пәні ретінде негізгі компоненттері

Әдеб. 1-3.

Конспект,  ауызша сұрау

1-апта

2

Жаратылыстану пәнінің негізгі бағыты және даму тарихын оқыту. XIX ғасырдағы А.Я.Гердтің жарат. пәнін оқыту әдістемесі бағытындағы еңбектері. Д.Н. Кайгородов, В.В.Половцев  еңбектері.

 

1.Д.Н.Кайгородов, В.В.Половцев  еңбектері. Жыл мезгіліне байланысты экскурсия әдістемесі.

 

Әдеб. 1-3.

Конспект,  ауызша талдау

1-апта

3

 Кеңес дәуірі.Б.Е. Райковтың, И.И. Полянскийдің, Н.К.Крупскаяның, К.П. Ягодовскийдің әдістемелік еңбектері.

 

Кеңес дәуірі. И.И. Полянскийдің әдістемелік еңбектері.

 

№1-4

Эссе, ауызша сұрау

1-апта

4

Қазіргі кезеңдегі дамуы. М.Н.Скаткин, П.П.

Завитова, З.А.Клепининаның жарат. пәнін оқыту әдістемесі бағытындағы еңбектері

 

1.Қазіргі кезеңдегі дамуы. П.П.Завитова, З.А.Клепининаның жарат. пәнін оқыту әдістемесі бағытындағы еңбектері

 

№1-4

Эссе,ауызша

1-апта

5

ҚР-ның ғалым әдіскерлері-Т.Мұсақұлов,Б.В.Мұқанов, Қ.А.Аймағамбетова, К.Жүнісова, т.б. еңбектері Жаңа бағдарлама мен оқулықтар, оқу-әдістемелік кешендері, олардың рөлі, маңызы.

ҚР-ның ғалым әдіскерлері-Т.Мұсақұлов,Б.В.Мұқанов, еңбектері

№1-3

Эссе,ауызша

2-апта

6

Дүниетану пәнінің мазмұны, құрылымы, ерекшелігі

Оқу пәнінің мазмұнындағы негізгі принциптер: жүйелілігі, ғылымилығы, түсініктілігі, дәйектілігі.

1.Дүниетануды пәнінің мазмұны.

2.Оқу пәнінің мазмұнындағы негізгі принциптер: жүйелігі

 

№1-3

Эссе,ауызша сұрау

2-апта

7

Оқу пәні мазмұнының басқа пәндерден ерекшелігі.

Оқулықтар мазмұнын талдау (1-2 сыныптар)

 

№1-3

жазбаша түсініктмесі

2-апта

8

Дүниетану пәнінің мазмұ нының ерекшелігі.

Оқулықтар мазмұнын талдау (3- сынып)

 

№1-4

жазбаша талдамасы

3-апта

9.

Дүниетану пәнінің мазмұ нының ерекшелігі.

Оқулықтар мазмұнын талдау (4- сынып)

 

№1-3

Эссе жазбаша сұрау

3-апта

10

Оқушыларды жан-жақты тәрбиелеудегі оның тұлғалық қасиеттерін дамытудағы оқу пәнінің ролі.

Оқушыларды жан-жақты тәрбиелеудегі  оқу пәнінің ролі.

 

Әдеб.1-3

эссе, ауызша сұрау

3-апта

11

Пәннің тәрбиелік мүмкін діктері: дүниетанымдық, эсте тикалық, экологиялық, сани тарлы-гигиеналық, еңбекке тәрбиелеу. Оның оқу пәнінің мазмұнындағы мүмкін дігін көрсету.

Пәннің тәрбиелік мүмкіндік тері: еңбекке тәрбиелеу

 

№1-5

эссе, ауызша талдау

4-апта

12

Оқушының пәндік компитент тілігін (құзірет тілігін) қалып тастыру. Пәннің мазмұнына байланысты дүниетанымдық ұғымдар мен көзқарасты қалыптастыру жолдары.

Алғашқы ұғымдардың біртіндеп ұғымдар жүйесіне ауысуын қалыптастыру.

1-сынып оқулығына  қатысты ұғымдар жүйесін түзу.

 

№1-5

Жазбаша түсініктеме

4-апта

13

Алғашқы ұғымдардың біртіндеп ұғымдар жүйесіне ауысуын қалыптастыру. Білімнің білік пен дағдыға айналуы.

Алғашқы ұғымдардың біртіндеп ұғымдар жүйесіне ауысуын қалыптастыру.

2-сынып оқулығына  қатысты ұғымдар жүйесін түзу.

 

 

№1-4,8

Жазбаша талдама

4-апта

14

Алғашқы ұғымдардың біртіндеп ұғымдар жүйесіне ауысуын қалыптастыру. Білімнің білік пен дағдыға айналуы.

Алғашқы ұғымдардың біртіндеп ұғымдар жүйесіне ауысуын қалыптастыру.

3-сынып оқулығына  қатысты ұғымдар жүйесін түзу.

 

№1-4,8

Жазбаша талдама

5-апта

15

Алғашқы ұғымдардың біртіндеп ұғымдар жүйесіне ауысуын қалыптастыру. Білімнің білік пен дағдыға айналуы.

Алғашқы ұғымдардың біртіндеп ұғымдар жүйесіне ауысуын қалыптастыру.

4-сынып оқулығына  қатысты ұғымдар жүйесін түзу.

 

№1-4,8

Жазбаша талдама

5-апта

16

Оқыту әдістері, тәсілдері. Олардың классификациясы

Ғылымда қоршаған дүние сырын тану әдісі

 

№1-4,8

Эссе Ауызша сұрау

5-апта

17

Оқыту әдістері, тәсілдері. Олардың классификациясы. Оқыту технологиялары, оларды пайдалану жолдары.

Оқыту әдістерінің үйлесімділігі, оған қойылатын талаптар.

.

№1-4,9

эссе ауызша сұрау

6-апта

18

Оқыту әдістері. Оқыту әдістерінің түрлері, оған қойы латын талаптар.

Әдіс түрлері: білім көзі мұға лімнің оқытуы, оқушының білімді қабылдауы.

 

№1-3,8

Эссе Ауызша сұрау

6-апта

19

Оқыту әдістері. Оқыту әдістерінің түрлері, оған қойы латын талаптар.

Сөз әдісінің көптүрлілігі, мәдениеттілігі.

№1-3

Эссе Ауызша сұрау

6-апта

20

Оқыту әдістері. Оқыту әдістерінің түрлері, оған қойы латын талаптар.

Көрнекілік әдіс: табиғи көрнекіліктермен жұмыс

 

№1-4

Конспект, ауызша сұрау

7-апта

21

Оқыту әдістері. Оқыту әдістерінің түрлері, оған қойы латын талаптар.

Көрнекілік әдіс: жасанды  көрнекіліктермен жұмыс, оған қойылатын талаптар

 

№1-5

Конспект, ауызша сұрау

7-апта

22

Оқыту әдістері. Оқыту әдістерінің түрлері, оған қойы латын талаптар.

 Оқулықпен жұмысты ұйымдстыру әдістемесі

 

№1-3

Эссе,ауызша сұрау

7-апта

23

Оқыту әдістері, тәсілдері. Олардың классификациясы. Оқыту технологиялары, оларды пайдалану жолдары

Төменгі класс оқушы ларымен кітаппен, бақылау күнделігімен, табиғат кален дарымен, қосымша әдебиет термен жұмыс істеуді ұйым дастыру

№1-3

жазбаша  Коллоквиум

8-апта

24

Модуль 2.

Оқыту нысандары, сабақ түрлері, оған қойылатын талаптар.

Тақырыптық жоспар жасау (1 -сыныпқа).

 

№1-5

Жазбаш. Жоба талдау

8-апта

25

Дәстүрлі сабақтар, олардың ерекшелігі

Тақырыптық жоспар жасау (2 -сыныпқа).

 

№1-5

Жазбаша, жоба талдау

8-апта

26

Сабақ типтері. Сабақтың құрылымы. Сабақ типтері: кіріспе, қорытынды, топ серуен, сарамандық, зерт ханалық, аралас, заттық, олар дың ерекшеліктері.

Тақырыптық жоспар жасау (3 -сыныпқа).

 

№1-5

Жазбаша, жоба талдамасы

9-апта

27

Дәстүрлі сабақтар, олардың ерекшелігі

Тақырыптық жоспар жасау (4 -сыныпқа).

 

№1-5,8

Жазбаша,жобаларын талдау

9-апта

28

Сабақ типтері. Сабақтың құрылымы. Сабақ типтері: кіріспе, қорытынды, топ серуен, сарамандық, зерт ханалық, аралас, заттық, олар дың ерекшеліктері.

Қарапайым тәжірибелер жасау

 

Әдеб.

1-4,12

Жазбаша,  жоспарын талдау

9-апта

29

Сабақ типтері. Сабақтың құрылымы. Сабақ типтері: кіріспе, қорытынды, топ серуен, сарамандық, зерт ханалық, аралас, заттық, олар дың ерекшеліктері.

Қалаға, ауылға, музейге, фермаға,  экскурсия жоспарын  жасау.

 

№1-5

Сабақ жоспары, ауызша түсініктеме

10-апта

30

Дәстүрлі емес сабақ түрлері: ойын, пікірталас, т.б. сабақ түрлері, олардың маңызы, өткізу әдістемесі

Дәстүрлі емес сабақ түрлері: сайыс сабақ түрлері, олардың маңызы, өткізу әдістемесі

№1-4,7

Жоспа

жасау,ауызша түсін.

10-апта

31

Материалдық база Көрнекі құралдардың класси фикациясы. Оқуда көрнекілік құралдарын комплексті қол дану

Дүниетану пәнін оқытудың материалдық базасының тізбесін құрастыру.

№ 1-4,10

Жазбаша талдама

10-апта

32

Материалдық база. Пәннің мазмұнына байланысты жеке, топпен, сыныппен өткізілетін жұмыс түрлері, оларды өткізудің әдістемесі.

 

 Тәжірибе алаңында ұйымдастырылатын жұмыс түрлерінің, тапсырмалардың жүйесін жасау

 

№1-4

Жазбаша сұрау

11-апта

33

Материалдық база. Пәннің мазмұнына байланысты жеке, топпен, сыныппен өткізілетін жұмыс түрлері, оларды өткізудің әдістемесі.

 

Оқу кабинетін (жаратылыс тану ғылымы бұрышын) жабдықтау әдістемесі

 

№1-3,7,10

Жоба жасау,презентация

11-апта

34

Материалдық база. Пәннің мазмұнына байланысты жеке, топпен, сыныппен өткізілетін жұмыс түрлері, оларды өткізудің әдістемесі

Оқу экраны және пайдалану технологиясы

 

№1-4,7,10

презентация

11-апта

35

Материалдық база. Пәннің мазмұнына байланысты жеке, топпен, сыныппен өткізілетін жұмыс түрлері, оларды өткізудің әдістемесі

Өлі табиғи көрнекіліктер топтамасы және оны қолдану технологиясы

 

 

Жазбаша.

12-апта

36

Материалдық база. Пәннің мазмұнына байланысты жеке, топпен, сыныппен өткізілетін жұмыс түрлері, оларды өткізудің әдістемесі

Топпен ұйымдастырылатын 1 үйірме түрін таңдап, жоспарын жасау

 

№1-3,11

Сабақ жоспарын талдау

12-апта

37

 Материалдық база. Пәннің мазмұнына байланысты жеке, топпен, сыныппен өткізілетін жұмыс түрлері, оларды өткізудің әдістемесі

Жеке орындалатын 1 тақырыптық бақылаудың жоспарын жасау

 

№1-3,11

Жазбаша

12-апта

38

Оқушы білім-білігі, дағдысын тексерудің жолдары.

 

Бағалауға қойылатын қазіргі кездегі критерийлер.

 

№1,-3

Жазбаш. түсініктеме

13апта

39

Оқушы білім-білік, дағдысын тексерудің әр түрлі жолдары: сөздік, сызықтық диктанттар, сигналды карточкалар, кесте, мылқау суреттер. Оларды пайдалаудың жолдары. Баға лауға қойылатын критерий лер, оларды жүйелі түрде есепке алудың тиімділігі.

Оқушы білім-білігі, дағдысын мылқау суреттер арқылы және т.б.әдістер арқылы тексеру.

 

№1-3

.Жазбаша, талдау

13апта

40

Оқушы білім-білік, дағдысын тексерудің әр түрлі жолдары: сөздік, сызықтық диктанттар, сигналды карточкалар, кесте, мылқау суреттер. Оларды пайдалаудың жолдары. Баға лауға қойылатын критерий лер, оларды жүйелі түрде есепке алудың тиімділігі.

Оқушы білім-білік, дағдысын бағалаудың жолдары

 

№1-3

Жоспар.Жазбаша

13-апта

41

Оқушы білім-білік, дағдысын тексерудің әр түрлі жолдары: сөздік, сызықтық диктанттар, сигналды карточкалар, кесте, мылқау суреттер. Оларды пайдалаудың жолдары

Оқушы білімін жүйелі түрде есепке алудың тиімділігі.

 

№1-3

Эссе, ауызша сұрау.

14-апта

42

Кіші комплектілі мектеп терде оқыту ерекшеліктері.

Кіші комплекті мектеп тердегі сабақтың ерекше ліктері. Кіші комплектілі мектептерге арналған бағдарламалар.

Үй жұмысын тексеру жолдары

 

Әдеб. 1-3,6

Жазбаша сұрау

14-апта

43

Кіші комплекті мектеп тердегі сабақтың ерекшелік тері. Кіші комплектілі мектеп терге арналған бағдар ламалар

Кіші комплекті мектептер дегі өздік жұмыстарды ұйымдастыру ерекшеліктері.

 

Әдеб. 1-3,6

Эссе, түсінікт.

Коллок.

14-апта

44

Кіші комплектілі мектеп терде оқыту ерекшеліктері.

Кіші комплекті мектеп тердегі сабақтың ерекше ліктері. Кіші комплектілі мектептерге арналған бағдарламалар.

Кіші комплекті мектеп тердегі материалдық база ның ролі.

 

Әдеб. 1-3,6

Реферат

15-апта

45

Кіші комплектілі мектеп терде оқыту ерекшеліктері.

Кіші комплекті мектеп тердегі сабақтың ерекше ліктері. Кіші комплектілі мектептерге арналған бағдар ламалар.

Қазіргі кездегі кіші комплекті мектептердің жағдайы

 

Әдеб. 1-3,6

реферат

15-апта

     

Студенттің  өзіндік  жұмыстарын  ұйымдастыруға  арналған  әдістемелік   нұсқаулар (оқытушылар таңдауы).

СӨЖ –тақырыптарына  немесе  тарауларына:

1. Тақырыпта  немесе  тарауында  кездесетін анықтамаларды  айқындау, қысқаша (0,5 беттен аспайтын)  эссе  жазу.

2. Тақырып бойынша  әдебиеттерден,  интернеттен алынған материалдар негізінде  қысқаша  түсініктеме  жазу (1-2 бет).

3. Глоссарий жазу  -ұғымдар  мен терминдер анықтамасын жазу.

4. Презентация – таңдаған тақырыбы  бойынша  өз ойын –пікірін дүниетануын білдіруі  және  оны  қорғауы. Презентация  тақырыпты  қалай  айқындауы,  ашуы, қызықтыруымен  бағаланады (8-10 минут).

5. Іскерлік ойын –болашақ мамандығына  қажетті  дағдыларды  қалыптастыру мақсатында  келешек  мамандығында  атқаратын  жұмыстарын ойын ретінде  белгілі рольде,  топта  ойнау (алдын-ала дайындалу  керек).

6. Айқындап жағдайды  үйрену   нақты  жағдайларда   қойылатын сұрақтарға  өз ойынша   жауап беру немесе  жауаптарды   өзінше  жобалау.

7. Топтық жоба  4-5 студенттен  құралған топтар, оқу  материалы  бойынша өз жобаларын жасап,  оларды  қорғайды. КТК (КВН)  түрінде  өткізуге  болады.

8. Жеке  жоба маңызды және  өте  қызық ғылыми-зерттеулер  нәтижелері,  жетістіктерді  қамтитын  баяндамалар білім деңгейі  жоғары  студенттер ұсынысы  бойынша  тақырыпқа  сәйкес   жасалады.

9. Тақырып бойынша  өзін-өзі  тексеру сұрақтарына  ауызша  жауап беру  (1015 минут). Жауаптар тақырып қалай  ашылғандығына (айқындағанына) және  басқаларды  қалай қызықтырғанына байланысты бағаланады.

10. Жазба  жұмыстары.  Модуль бойынша  рейтинг бақылау  сұрақтарына жазба  түрде  жауап  беру.

11. Тесттер  тақырып соңында студенттердің білім  деңгейін анықтау  үшін 5 минутта өткізілетін тест сұрақтары.

12. Рефераттар мен баяндамалар.  Студент немесе  студенттер таңдауы  бойынша  пән тараулары  тақырыптарын оқып үйреніп,  талдау  жасап,  өзінше  қорытындысын шығару.

13. Пікір  студенттер бір-бірлерінің рефераттарын талдау  жасап, өз пікірлерін жазуы.

            Студенттердің білім деңгейіне  байланысты  тапсырмаларды жеңілдету немесе  күрделі  ету  жоспарлану  қажет.  Мәселен,  барлық студенттерге кейсті  талдау  тапсырмасы,  дайындығы  жоғары  (1 немесе2 )  студентке  кейс жазуды тапсыруға  болады.

            Барлық СӨЖ  тапсырмалары  уақытылы  тапсырылуы  қажет;  уақытында  тапсырылмаған тапсырмалар төмендетіп  бағаланады (әрбір тапсырмадан кешіккен күніне  0,1 балл алып тастау)

            - СӨЖ ұйымдастыру  үшін:

            - СӨЖ тапсырмаларын  семестр басында  студентке беру;

            - Ағымды  және  межелі  бақылау  түрлерін дайындау;

            - СӨЖ консультациясының  уақытын белгілеу.

Студенттерден 

а)  СӨЖ тапсырмасын уақытылы  орындауды;

б)   белгіленген уақытта  тапсыруды;

в)  СӨЖ-ге    үлкен жауапкершілікпен қарауды  талап ету қажет.

            СӨЖ-ді іске арналған жоғарыда  ұсыныстар  мен интерактивті  әдістерді   қолдану  арқылы студенттердің білім  деңгейін  көтеруге  болады.

Интерактивті әдістер студенттің:

            -Тыңдау  өзара  қарым-қатынасын;

            - Басқаға  жанашырлық таныту,  жанкүйерлік қабілетін дамытуды;

            - Көзқарасын дамытуды  және  түсінуді;

            - Белгісіз сұрақтарға жауап тауып, белгілі  мәселелерді  шешуді;

            - Аналитикалық ойлау  және  өз ойын талқылауды  қалыптастырады.

 Қойылатын  талаптар және  жалпы күтілетін нәтижелер (курсты өту  барысында  қойылатын талаптар  мен күтілетін нәтижелерге  байланысты  оқытушы  арқылы  толықтырылады), мысалы:

            - Барлық тапсырмалар өз уақытында  орындалу  тиіс және  оларға  дайындық кезінде  оқулықтардан және  лекциялардан алынған принциптер мен концепциялар пайдалануы  тиіс.

            - Сабаққа берілген материалды  талқылау  нақты сұрақ  қою мақсатында  алдын-ала  дайындалып келуі  қажет.

            - Бүкіл курс  бойынша  өзіңіздің жақсы  білім алуыңызға  жауапкершілікпен қарауыңыз  қажет.

 

8. Ұсынылатын әдебиеттер тізімі:   

8.1. Негізгі әдебиеттер

1. Аймағамбетова Қ. Дүниетануды оқыту теориясы мен технологиясы. Алматы,2006.-248 б.

2.Сихимбаева С.М. Дүниетануды оқыту теориясы мен технологиясы.Шымкент. «Нұрлы бейне»,2008.- 148 б.

8.2 Қосымша әдебиеттер

3. Петросова Р.А., Голов В.П., Сивоглазов В.И. Методика обучения естествознанию и экологическое воспитание в  начальной школе. Издательский центр «Академия»,1999.-96с.

4. Пакулова В.М.,Кузнецова В.П. Методика преподавание природоведения. М., Просвещение.1990 г

5 .Кузнецов В.И.,Уроки биологии 6-7 кл. М., Просвешение.1991г

6. Аймағанбетова Қ. Аз комплектілі бастауыш мектептерде табиғаттануды оқыту. Алматы: « Мектеп»,1983

7. Бинас А.В., Шам Р.Д. «Биологический эксперимент в школе»М., «Просвещение»1999

8. Тұрғынбаева Б.А. Дамыта оқыту технологиялары.Алматы,2000

9.Қ.Аймағанбетова.,З.Ф.Олейник.Дүниетануға арналған үлестірмелі материалдар.Алматы. «Атамұра»,1998 ж

10. Т.Сабыров. Болашақ мұғалімдердің дидактикалық дайындығын жетілдіру.Алматы. «Кітап»,1999

11.Минеева В.М. Внекласная работа по природоведению в начальных классах.-Минск: Нар.Асвета,1980

12. .Жүнісова К., Аймағанбетова Қ., Олейник З.Ф. Дүниетануды оқыту әдістемесі.1-4 сынып. Алматы: «Атамұра»,1998 

13. Папорков М.А. Учебно-опытная работа на пришкольном участке. Пособие для учителя М., Просвещенне, 1980.

 

9. Баға қою саясаты

     Принциптері

    -Объективтік

    -Айқындығы

    - жоғары дифференциялау 

Мұнда:

9.1.Жұмыстарды бағалау ережесі:

-         Балл білімді  бағалау  графигіне  сәйкес  қойылады.

-         1 балл, практикалық сабақтарға  белсенді  қатысқан  және сабақ жібермеген студенттерге  қосылады .

-         Сабаққа  қатыспаған, өз мерзімінде  СӨЖ тапсырмаған студенттерге  жоғары  балл  қойылмайды.(1 сабақ жіберген -1 балл)

9.2. Емтихан бағаларынң критерииі:

 Минимум  20 –балл

 Максмум  40 –балл

9.3. Бақылау апталығының қорытынды бағасының критерииі.

50-74  балы – қанағаттанарлық

75-89 балы – жақсы

90-100 балы - өте жақсы

 

9.4. Білімді бақылау графигі (5-семестр)

 

Айлар

қыркүйек

 

қазан

қараша

 

желтоқсан

 

 

 

 

 

 

Күні

15-21.09.08

22.-28.09.08

29.-05.10.08

 

06-12.10.08

 

13-19.10.08

20.-26.10.08

27--02.11.08

03-09.11.08

10-16.11.08

17 -23.11.08

24-30.11.08

01-07.12.08

08-14.12.08

15-21.12.08

22-28.12.08

 

апталар

1

2

3

4

5

6

7б

8

9

10

11

12

13

14

15б

16

Кіріспе б.макс/мин.

1/

0,5

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Лекция макс/мин

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

 

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

 

 

Лаб.

Макс/мин

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

 

 

ОБСӨЖ

Макс/мин

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

 

 

СӨЖ

Макс/мин

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

 

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

1/

0,5

 

 

Аралық б

Мак/мин

 

 

 

 

 

 

3/

1,5

 

 

 

 

 

 

 

2/1

 

Жиын.б.

Макс/мин

5/

2,5

9/

4,5

13/6,5

17/8,5

21/10,5

25/12,5

30/15

34/17

38/19

42/21

46/23

50/25

54/27

58/29

60/30

 

Қор.балл

Макс/мин

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

100/50

                                        

  10. Курс  саясаты.

1.Сабаққа кешікпеу;

2. Сабақтан себепсіз қалмау, ауырып қалған жағдайда анықтама  алып келу;

3.Сабаққа  іскерлік  киім үлгісінде  келу;

4. Сабақ үстінде  сөйлеспеу, газет оқымау, ұялы телефонды өшіру, сабаққа қатысы  жоқ  істермен айналыспау керек.

5. Қатыспаған сабақтар тақырыбын оқытушы ұсынған уақытта  консультацияда

      қайта  тапсыру қажет.

6. Тапсырма орындамаған жағдайда, қорытынды балл төмендетіледі;

7.  Сабақтарға үзбей қатысу;

8. Оқу процесіне белсенді қатысу;

9. Үй тапсырмаларын орындауға тырысу. ( еңбекқорлықты қалыптастыру)

10. Курстастары мен оқытушыларға адал, ашық ,төзімді сыйластық қарым-қатынаста болу.

11.Сабақтарды тыңдап тақырыпты талқылауда белсенділік таныту.

 12. Ұжыммен жұмыс жасауға дағдылану және ұяң студенттердің пікірталасқа

       қатысуын қалыптастыруға атсалысу.

13. Өз мойнына жүктелген тапсырмалар мен міндеттерді  дер кезінде,

      жауапкершілікпен ұқыпты орындау.

14. Оқу бөлмелерінде темекі тартпау

15.Сабаққа алкогольды ішімдіктер ішіп келмеу.

  11. Әдеп пен академиялық мінез-құлық саясаты

    Академиялық тәртіп саясаты және этика жоғарғы оқу орнының ішкі тәртібіне, студенттер кодексінің этикасына негізделеді, атап айтқанда;

-         оқытушылармен қызметтес жолдастармен мейрімді болу;

-         университет және факультет  аралығындағы барлық тәрбие жұмыстарына қатысу;     университеттегі мәдени іс-шараларды  қолдау;

-         ғимаратта тазалық сақтау.